Çölyak Hastalığı

Toplumda giderek daha fazla tanınan ince barsakların bir hastalığıdır. Gluten enteropatisi olarak da bilinen hastalıkta diyetle alınan gluten maddesine karşı aşırı duyarlılık vardır. Bu maddenin alınması sonrasında ince barsak mukozası hasarlanır. Bu durumda hastada emilim bozukluklarına yol açar. Hastalığın nedeni bilinmemektedir ancak ailesel yatkınlık çok belirgindir. 1. dereceden akrabalarda risk % 15,  Çift yumurta ikizinde risk % 30,  Tek yumurta ikizlerinde risk % 70-100 oranlarındadır. Hastalarda D.M ve otoimmün tiroidit gibi hastalıklara yatkınlık vardır ve hastalık kadınlarda daha fazla görülür (cinsiyet % 70 kadınlar lehinedir).

Nelerde gluten bulunur ?

  1. Buğday unu, buğday nişastası, kahverengi un
  2. Çavdar ve Arpa
  3. Yulaf (az miktarda glüten içerir)
  4. Bulgur, kepek, irmik
  5. Makarna, erişte, bisküvi
  6. Sirke (tam damıtılmış sirkeler glüten içermez)
  7. Bira (glütensiz biralar da mevcuttur)
  8. Sakız (glütensiz sakızlar da mevcuttur)
  9. Malt
  10. Soya sosu ve
  11. Soslu kuruyemişlerde

Hangi semptomlara neden olurlar ?

  1. Tamamen asemptomatik olabilir
  2. Zaman zaman olan karın ağrısı
  3. Özellikle ekmek yedikten sonra olan karında şişlik şikayeti
  4. Uzun süredir olan ishal
  5. Yorgunluk, kilo kaybı
  6. Demir eksikliği
  7. Vitamin B 12 eksikliği
  8. Osteopeni ve kemik erimeleri
  9. Adet düzensizlikleri
  10. Kısırlık
  11. Karaciğer enzimlerinde yükselme görülebilir

Tanı ve tedavide yapılacaklar nelerdir ?

Yukarıdaki semptomları olan veya ailesinde çölyak hastalığı olan kişiler mutlaka gastroenteroloğa başvurmalıdır. Hastalığın tanısı serumda bakılan spesifik antikorların tayin edilmesi ve endoskopik inceleme sırasında ince barsaklardan alınan biyopsinin tipik bulgular göstermesi ile konulur. Tedavide esas diyetten gluteni çıkartmaktır.